Isabella d'Este: photoshoppen in de renaissance | curatorsofcuriosities
Over hoe één van de machtigste vrouwen uit de renaissance ineens veertig jaar jonger leek...
346
post-template-default,single,single-post,postid-346,single-format-standard,qode-quick-links-1.0,ajax_fade,page_not_loaded,,qode-title-hidden,qode_grid_1300,footer_responsive_adv,qode-content-sidebar-responsive,qode-theme-ver-13.8,qode-theme-bridge,wpb-js-composer js-comp-ver-5.4.7,vc_responsive
Portret Isabella d'Este door Titiaan

Isabella d’Este: photoshoppen in de renaissance

Dit is Isabella d’Este. Marchesa van (toen) stadstaat Mantua en één van de machtigste vrouwen van de Italiaanse renaissance.

Om maar wat wapenfeiten uit haar CV te noemen: Isabella d’Este (1474-1539) was staatshoofd, stuurde een leger aan, leidde diplomatieke missies. Ze verzamelde fanatiek en haalde beroemde kunstenaars naar haar hof, dat één van de bloeiendste culturele centra van Europa werd.

Bij gebrek aan Instagram liet ze zichzelf ook graag portretteren door de grote schilders van haar tijd, zoals Titiaan. Die portretten werden gekopieerd en verspreid, en hadden zo veel invloed op haar reputatie.

Met het oog op Isabella’s portretten lijken onze botoxcultuur en photoshopfilters niet meer zo modern. Want wat je aan bovenstaand portret van Titiaan namelijk niet zou afzien, is dat Isabella d’Este al in de zestig is toen ze het liet maken.

Isabella vroeg kunstenaars niet zomaar om een gezellig portret, maar gaf specifieke instructies over hoe ze erop wilde staan. Zo stond ze erop dat Titiaan haar zou schilderen als vrouw van in de twintig, nadat ze tot haar ongenoegen op een eerder portret (zie onder) wat plomp en ouwelijk had geleken.

Titiaan maakte zijn opdrachtgevers wel vaker wat knapper dan ze waren. Ook koning Filips II van Spanje, eigenlijk een wat ielig mannetje, schilderde hij als stoere militaire held. Andere kunstenaars en opdrachtgevers deden net zo hard mee. Want al had je een reuzebochel of een pokdalig hoofd, moesten mensen die je toch nooit zou ontmoeten dat ook weten? Zou je werkelijk grof geld betalen om dat in olieverf-op-doek vast te leggen voor het nageslacht?

We klagen nu massaal over de gevolgen van schoonheidsidealen. En absoluut niet ten onrechte hoor. Maar misschien troost het om te weten dat we er vijfhonderd jaar terug ook al jonger, mooier en fitter uit wilden zien dan we eigenlijk waren of ooit zouden zijn.

Rubens, kopie van Titiaans portret van Isabella d’Este (1529)